Lajme flash
I bërtisni qenit? Ja çfarë ndodh në trurin dhe emocionet e tij
18 Shkurt 2026, 16:04 / JETË
Ngritja e zërit mund të aktivizojë reagimin “lufto ose ik” dhe të dëmtojë lidhjen me pronarin
Për shumicën e pronarëve, qeni është si anëtar i familjes. Por, si çdo krijesë tjetër, edhe ata bëjnë ndonjëherë “prapësi” që na shtyn të ngrisim zërin. Çfarë ndodh realisht me qenin kur ne fillojmë t’i bërtasim?
Trajneri i qenve Alan Peiro shpjegon se nëse qeni është i shqetësuar ose i eksituar, ndëshkimi apo britma nuk janë zgjidhje efektive. Ai rekomandon që sjellja të ridrejtohet me qetësi. Për shembull, në vend që ta qortoni sepse kërcen, kërkojini të ulet dhe shpërblejeni kur e bën këtë. Sipas tij, kjo e ndihmon qenin të kuptojë çfarë pritet prej tij, pa krijuar frikë apo tension.
Çfarë ndodh kur ngrini tonin e zërit?
Ndien hutim
Sipas ekspertëve të sjelljes së kafshëve, qentë reagojnë më shumë ndaj tonit dhe intensitetit të zërit sesa ndaj vetë fjalëve. Siç raporton American Kennel Club (AKC), ngritja e zërit shpesh krijon më shumë konfuzion sesa kuptim.
Përjeton frikë ose stres
Një ton shumë i lartë mund të perceptohet si kërcënim. Organizata RSPCA thekson se britmat mund të aktivizojnë reagimin “lufto ose ik” tek qentë, duke rritur nivelin e kortizolit – hormonit të stresit.
Mund të zhvillojë ankth kronik
Studime të publikuara në revista të sjelljes veterinare tregojnë se përdorimi i metodave ndëshkuese lidhet me rritje të stresit dhe ankthit afatgjatë tek qentë. Siç shkruan ScienceDaily, qentë e trajnuar me metoda të ashpra tregojnë më shumë shenja stresi krahasuar me ata të trajnuar me metoda pozitive.
Dëmtohet lidhja me pronarin
Britmat e shpeshta mund të minojnë besimin. Qeni mund të bëhet më i tërhequr ose më pak i gatshëm për ndërveprim. Ekspertët e American Veterinary Society of Animal Behavior (AVSAB) theksojnë se ndëshkimi verbal mund të dobësojë marrëdhënien pronar–kafshë.
Nuk mëson sjelljen e duhur
Të bërtiturit nuk i mëson qenit çfarë duhet të bëjë; thjesht ndalon përkohësisht një sjellje pa ofruar alternativë. Trajnerët profesionistë theksojnë se pa një udhëzim pozitiv, qeni mbetet i pasigurt për pritshmëritë.
Çfarë funksionon më mirë?
Ekspertët rekomandojnë përforcimin pozitiv, lavdërime, shpërblime dhe udhëzim të qetë. Sipas American Kennel Club, kjo metodë:
Rrit besimin
zvogëlon sjelljet problematike
përmirëson komunikimin
forcon lidhjen emocionale
Trajnimi i bazuar në shpërblim jo vetëm që ndihmon qenin të mësojë më shpejt, por kontribuon edhe në mirëqenien e tij emocionale.
Përfundim
Të bërtiturit mund të duket si reagim i natyrshëm në moment frustrimi, por për qenin është burim stresi dhe konfuzioni. Qasja e qetë, konsistente dhe e bazuar në përforcim pozitiv është më efektive dhe ndërton një marrëdhënie më të shëndetshme me mikun tuaj me katër këmbë.
Po ndodh...
ide
top
receta Alfa
shërbime
- POLICIA129
- POLICIA RRUGORE126
- URGJENCA112
- ZJARRFIKESJA128