Lajme flash
Revista italiane: Nga Serbia në Shqipëri, rinia po ngrihet kundër klasës politike, korrupsionit dhe stanjacionit
30 June 2026, 20:55 / POLITIKË
Që nga vitet nëntëdhjetë, sheshet shqiptare nuk kishin qenë kaq të mbushura. Pas tridhjetë vitesh stanjacioni, i gjithë rajoni i Ballkanit Perëndimor po përjeton një pranverë të gjatë të një vetëdijeje të re politike, të udhëhequr nga Brezi Z dhe nga lëvizjet për mbrojtjen e mjedisit dhe kundër korrupsionit.
Nga Angela di Berardino dhe Giula Mariani, L’ESPRESSO
"Shqipëria nuk është në shitje. Fundi juaj ka ardhur", shkruhet me shkronja të mëdha në një banderolë të varur në ballkonin e Universitetit Publik të Tiranës, ku është vizatuar një flamingo që kap një burrë me syze të rrumbullakëta: ai është Edi Rama, kryeministri shqiptar.
Një muaj më vonë, Revolucioni i Flamingove, i lindur për të kundërshtuar ndërtimin e resortit luksoz të firmosur nga Affinity Partners – kompania e ndërtimit e Jared Kushner, bashkëshorti i Ivanka Trump – në Zvërnec, brenda rezervatit natyror Vjosa-Nartë (parku i parë "Wild River" në Evropë), ku folezojnë specie të mbrojtura, vazhdon më i fortë se kurrë.
Çdo ditë, pavarësisht valës së të nxehtit ekstrem që po godet edhe Shqipërinë, janë dhjetëra mijëra njerëz që protestojnë në mënyrë paqësore në rrugët e kryeqytetit.
Mbrojtja e trashëgimisë mjedisore u bë pika e nisjes për një arsyetim politik shumë më të gjerë, i cili më pas përfshiu problemet në shëndetësi, arsim, shërbimet publike dhe arriti deri te akuza për korrupsion ndaj të gjithë sistemit.
Tirana kërkon dorëheqjen e kryeministrit, krijimin e një qeverie teknike për të larguar të gjithë të korruptuarit nga Kuvendi i Shqipërisë dhe shfuqizimin e ligjeve për investimet strategjike, nga të cilat po përfiton Kushner.
Brezi Z, të moshuarit dhe karrocat e fëmijëve përzihen në turmë; për t'ua lehtësuar prindërve pjesëmarrjen, janë organizuar kopshte fëmijësh në zonën e grumbullimit: disa kartona të shtrirë në tokë, markera dhe lapsa dylli, si edhe mbikëqyrës që ndërrohen me turne për t'u dhënë mundësi të gjithëve të dëgjojnë fjalimet.
Në mbështetje është rikthyer edhe diaspora shqiptare, e cila numëron rreth një milion njerëz në Itali, Gjermani dhe pjesën tjetër të botës.
Gjatë një fjalimi, aktivistja Sidorela Vatnikaj shfaq "Albanian Files", një dosje që do t'i dorëzohet Strukturës së Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK), e cila përmban akuza për korrupsion ndaj të gjithë klasës politike, përfshirë edhe opozitën, si dhe lojërat e pushtetit me të cilat, sipas Vatnikajt, Rama "beson se mund të jetë mbret".
Që nga vitet '90, nga protestat për çlirimin nga regjimi komunist, sheshet shqiptare nuk kishin qenë kurrë kaq të mbushura.
Pas tridhjetë vitesh stanjacioni, i gjithë rajoni i Ballkanit Perëndimor po përjeton një pranverë të gjatë të vetëdijes së re politike, të udhëhequr nga Brezi Z dhe nga lëvizjet ambientaliste e antikorrupsion.
Zhurma e mprehtë e bilbilave në Tiranë është e njëjta që dëgjohet edhe në sheshet e Serbisë, të mbushura me njerëz që prej shembjes së strehës së stacionit hekurudhor në Novi Sad, rreth njëzet muaj më parë, aksident që shkaktoi vdekjen e 16 personave, ndërsa qeveria nuk mori përgjegjësi për atë që ndodhi.
Mosbesimi ndaj qeverisë serbe, të cilën e cilësojnë autoritare dhe të dhunshme, sot është aq i madh, sa protestuesit dolën në rrugë me edhe më shumë vendosmëri edhe pas premtimit për dorëheqje të presidentit Aleksandar Vučić, të bërë më 27 qershor, sepse zgjedhjet e parakohshme rrezikojnë të përfundojnë pa një ndryshim të vërtetë.
Me këmbëngulje, protestuesit serbë kanë treguar se sfidimi i institucioneve është i mundur dhe se, kur në lojë janë liria dhe të drejtat, dorëzimi nuk është një opsion.
Janë pikërisht pamjet e rrugëve të Beogradit të mbushura me njerëz dhe marshimet e gjata nëpër vend ato që u bënë detonatori i kërkesave në pjesën tjetër të Ballkanit.
Në Bullgari, në dhjetor 2025, vala e madhe e protestave çoi në dorëheqjen e kryeministrit Rossen Zhelyazkov.
Në mars 2026, Bosnja dhe Hercegovina doli në rrugë pasi dalja nga shinat e një tramvaji të amortizuar shkaktoi vdekjen e 23-vjeçarit Erdoan Morankić.
Dhe tani është radha e Shqipërisë.
Emiljia Milenkovic, aktiviste serbe dhe studente në Fakultetin e Shkencave Politike të Universitetit të Beogradit, thotë se "lëvizja studentore në Serbi është bërë burim frymëzimi. Ajo lind nga një dëshirë e thellë dhe e sinqertë për ndryshim dhe nga emocione që shumë njerëz i kanë mbajtur brenda vetes prej vitesh, por nuk kanë pasur gjithmonë guximin t'i shprehin."
Edhe pse nuk mund të flitet ende për një lëvizje të vërtetë transballkanike, për shkak të dallimeve të mëdha mes vendeve ende të karakterizuara nga nacionalizmi dhe plagës së hapur të spastrimit etnik dhe pavarësisë së Kosovës, kërkesat dhe format e protestës serbe kanë arritur në pjesën tjetër të Ballkanit përmes rrjeteve sociale.
Në Instagram qarkullon një video (reel) ku aktivistë nga Bosnja dhe Hercegovina, Serbia, Sllovenia dhe Mali i Zi, me këmbët në lumin Neretva, thërrasin: "Larg duart nga Vjosa-Narta dhe nga Ballkani!"
Mes tyre ndodhet edhe Aida Kapetanovic, ambientaliste boshnjake dhe ish-studiuese në Scuola Normale di Pisa.
"Kufijtë janë jashtëzakonisht porozë; njerëzit i kalojnë ata për të mbështetur njëri-tjetrin. Nën sipërfaqe, prej vitesh ekziston ky rrjet bashkëpunimi në rajon. Në fund të fundit, ne kemi një histori dhe një kulturë politike të përbashkët," tregon ajo.
Mbështetja për popullin shqiptar erdhi edhe nga Aleanca Rajonale për Mbrojtjen e Natyrës së Ballkanit.
"Pylli nuk ngre zërin kur është në rrezik zhdukjeje dhe zogjtë nuk mund të votojnë. Pemët e Zvërnecit nuk mund të mbrohen vetë. Prandaj njerëzit duhet të flasin në emër të këtij vendi, para se të jetë tepër vonë. Kjo betejë është pjesë e një konflikti më të gjerë midis interesit publik dhe një modeli zhvillimi që e sheh natyrën vetëm si burim fitimi, të mundësuar nga elitat tona lokale. Për këtë arsye u themi miqve tanë në Shqipëri: nuk jeni vetëm! Komunitetet e bashkuara në Aleancë e njohin betejën tuaj si betejën e tyre," thuhet në deklaratë.
"Ajo që po shohim tani në Shqipëri, Kroaci dhe Serbi tregon se nuk bëhet fjalë për ngjarje të izoluara, por për shprehje të një zhgënjimi të përbashkët ndaj korrupsionit, abuzimit me pushtetin dhe vazhdimësisë së status quo-së," thotë Milenkovic.
"Ndjej një solidaritet të fortë dhe të qartë ndaj të rinjve që protestojnë në të gjithë rajonin. Luftërat tona janë thellësisht të lidhura, sepse sistemet kundër të cilave ngrihemi shpesh ndërtohen mbi të njëjtat modele korrupsioni, autoritarizmi dhe manipulimi."
Kapetanovic vë theksin te të rinjtë: "Aspekti interesant në Ballkan është se brezi që po udhëheq këto lëvizje është brezi i parë i lindur pas luftërave të viteve '90, i lirë nga narrativat që e kanë mbajtur shoqërinë të bllokuar në ndarje nacionaliste. Tani ekziston një vullnet i përbashkët për ta ndryshuar këtë situatë."
Edhe pse për momentin mungojnë praktikat serbe si plenumet, bllokimet e rrugëve dhe pushtimet e universiteteve, memet virale të shtypura në pankarta kanë arritur të bashkojnë vende që komunikojnë me shumë vështirësi.
Mediat tradicionale nuk i kanë pasqyruar protestat serbe, përveçse për t'i denigruar, dhe e njëjta gjë po ndodh edhe me protestat shqiptare.
Përmes rrjeteve sociale mund të kapërcehen kufijtë.
"Këta të rinj janë krijues përmbajtjeje (content creators) në sheshe," thotë Kapetanovic.
"Personazhet dhe sloganet lindin falë rrjeteve sociale; online këto imazhe dhe ide mund të përhapen dhe më pas të përshtaten në kontekstin e secilit vend."
Një nga përmbajtjet më të shpërndara është ajo që thotë:
"Ivanka Trump – Columbus, this is not the Ocean"
(Ivanka Trump – Kolomb, ky nuk është Oqeani.)
Kjo tokë, ashtu si shekuj më parë, tashmë ka banorët e saj autoktonë, të cilët nuk kanë ndër mend të heqin dorë prej saj./Përktheu Alfapress.al
Po ndodh...
ide
Nuk bëhet Shqipëria e re, me Shqipërinë e vjetër!
Nga Roland Bejko
Nuk mund të jesh engjëll nëse mbron djallin...
Nga Indrit Gjyzeli
top
TRENDING 
shërbime
- POLICIA129
- POLICIA RRUGORE126
- URGJENCA112
- ZJARRFIKESJA128