Two paths to justice/ Why is money being dug up in forests in Budapest, while in Tirana corruption remains a procedural burden?!
Two days ago, employees of the State Treasury in Budapest spent eight full hours counting with machines about $20 million in banknotes — forints, euros and dollars — taken from hidden safes, farms and dugouts in the forests.
The money, according to investigators, belonged to the circle of a former minister in Viktor Orbán's 16-year government. The operation was carried out by the National Office for the Recovery and Protection of Assets (NVVH), an institution that has only been operating for a little over two months.
In Tirana, the Special Structure against Corruption and Organized Crime is celebrating its seventh anniversary. With the support of the United States and the European Union, SPAK has broken the taboo of impunity in the Balkans, sending former ministers, mayors, judges, and senior officials behind bars.
However, the financial balance of his fight against state corruption is disappointing: while assets seized from drug trafficking and organized crime are estimated at tens of millions of euros per year, the value of money ultimately confiscated from officials' corruption files remains in almost symbolic figures.
While SPAK has investigated dozens of senior officials, the European Commission report notes that the value of assets seized by the special prosecution in corruption cases amounts to around 1.5 million euros, while the money actually returned to the budget, that which was finally confiscated by court decision from corruption files, was only around 100 thousand euros.
Brussels has raised the alarm that this ratio is too low and that corrupt officials are managing to escape the financial blow. But the contrast between Budapest and Tirana offers a clear lesson on the political economy of anti-corruption: how a justice institution is born determines what it manages to produce.
Revolution versus evolution
The first difference is political and stems from the moment of its creation. The Hungarian NVVH was born out of a pure political break. After the center-right Prime Minister, Péter Magyar, defeated Viktor Orbán's system in April 2026, the new government received a clear mandate to dismantle what it called a "mafia regime."
Me një shumicë të vendosur dhe me miliarda euro fonde të BE-së të ngrira në lojë, Budapesti nuk priti që sistemi i vjetër gjyqësor të reformohej nga brenda. Ai krijoi një "super-agjenci" me mandat prapaveprues 20-vjeçar, duke bashkuar në një dorë të vetme kompetencat e policisë, hetimit tatimor, prokurorisë dhe rikuperimit civil.
Në Shqipëri, SPAK-u ishte produkt i një evolucioni teknokratik të imponuar nga jashtë. Ai u projektua nga ekspertët e Komisionit Evropian dhe Departamentit Amerikan të Drejtësisë për të funksionuar si një ishull pastërtie brenda një ekosistemi politik të ndotur.
Për të shmangur akuzat për gjueti shtrigash dhe për të respektuar standardet më të larta të të drejtave të njeriut, arkitektët e reformës shqiptare ndërtuan një proces të ngadaltë e me shumë filtra: SPAK-u heton, GJKKO-ja gjykon në tri shkallë, dhe një agjenci tjetër qeveritare administron pasuritë.
Kostoja e ngadalësisë
Në teori, modeli shqiptar është më i sigurt ndaj abuzimeve me pushtetin. Në praktikë, ai u jep të dyshuarve luksin më të çmuar në financat e zeza: kohën.
Kur një hetim korrupsioni në Tiranë zgjat me vite nga regjistrimi i procedimit deri te vendimi i formës së prerë, paratë e vjedhura nga tenderat apo koncesionet kanë kohë të mjaftueshme për t'u pastruar, për t'u fshehur në emra të tretë, për t'u investuar në kulla ndërtimi ose për t'u transferuar jashtë juridiksionit shqiptar.
Kur prokurorët mbërrijnë te pasuria, gjejnë vetëm guaska boshe ose llogari me gjendje minimale. Për më tepër, fokusi i prokurorëve shqiptarë ka qenë kryesisht tek dëmi ekonomik i shkaktuar shtetit dhe dënimi me burg i zyrtarëve, sesa tek gjurmimi kirurgjikal i pasurisë personale të fshehur.
Në Hungari, shpejtësia dhe elementi i befasisë funksionuan si armë financiare. Ish-zyrtarët e regjimit të kaluar, të mësuar për 16 vite me idenë se Prokuroria e Përgjithshme i mbronte, i mbanin ende paratë cash nëpër kasaforta e ferma. Kur NVVH-ja goditi pa paralajmërim, duke përdorur kompetenca të gjera për thyerjen e sekretit bankar dhe kontrolle të menjëhershme, paratë u gjetën në formën e tyre më të prekshme — në thasë dhe arka.
Një mësim
Përvoja hungareze tregon se qytetarët nuk binden nga nenet e Kodit Penal apo nga statistikat e hetimeve të hapura; pamja e kartëmonedhave të kthyera në arkën e shtetit ka një efekt shërues dhe ndëshkues që asnjë fjalim politik nuk e zëvendëson.
Nëse Shqipëria dëshiron që reforma e saj në drejtësi të mos mbetet thjesht një makineri që prodhon dënime me burg ndërsa paratë e korrupsionit vazhdojnë të qarkullojnë lirshëm në ekonomi, ajo do të duhet të huazojë diçka nga urgjenca e Budapestit: hetime financiare paralele dhe të menjëhershme që në sekondën e parë të dyshimit, bashkëpunim agresiv ndërkombëtar për gjurmimin e llogarive jashtë vendit dhe ngrirjen e aseteve përpara se ato të avullojnë.
Otherwise, Albanian justice will continue to win moral battles, while the corrupt will continue to keep the money.
Po ndodh...
Berisha, Rama's "Trojan Horse" for Albanians who don't love him
ide
top
receta Alfa
TRENDING 
shërbime
- POLICIA129
- POLICIA RRUGORE126
- URGJENCA112
- ZJARRFIKESJA128

