FLASH NEWS
Access to criminal records raises concerns about privacy and separation of powers in Kosovo
2026-03-18 16:46:32 / KOSOVA
A new draft instruction from the Kosovo Ministry of Justice, which aims to expand its access to citizens' criminal records, has raised serious concerns about privacy violations, violation of the law, and the risk of politicization of sensitive information.
The Kosovo Law Institute (KLI), the Kosovo Judicial Council (KJC), and the Information and Privacy Agency (IPA) have expressed strong reservations about the measure, warning that it may be in violation of local laws and international standards for the protection of personal data.
The Ministry of Justice (MoJ) has not responded to Radio Free Europe's requests for comment.
Criticism of "unrestricted access"
According to the KLI, which has also analyzed this draft instruction, it gives the Ministry of Justice much broader powers than those provided for by law.
"This draft gives the Ministry full access to the Criminal Evidence System - including obtaining files, copying and massive processing of data, and more - powers that the Law on the Central Criminal Evidence System does not recognize," says Gëzim Shala from this institute.
The Criminal Records System is a database that contains data on citizens' criminal convictions and is used primarily by judicial and law enforcement authorities.
According to the Law on the Central Criminal Evidence System, it is administered by the Kosovo Judicial Council.
The current law allows the Ministry limited access to this system, mainly for purposes of international cooperation, such as exchanging data on convicted persons with other countries, but not direct intervention or control over the database.
Risk to privacy and human rights
Experts emphasize that data from the Criminal Evidence System is classified as among the most sensitive and requires strict legal protection.
According to Shala, the draft contradicts not only the Law on the Protection of Personal Data in Kosovo, but also the standards set by the European Court of Human Rights and the European Convention on Human Rights.
These standards are part of the broader European framework for privacy protection, which Kosovo aims to follow as part of its rapprochement with the European Union.
"This draft does not respect the standards for the protection of sensitive data and for this reason we are also dealing with violations of human rights, guaranteed by the Constitution of Kosovo," says Shala.
He also warns of another risk: the transfer of control over this data from the judicial system to an executive institution.
“Nëse të dhënat kalojnë nga sistemi gjyqësor në Ministrinë e Drejtësisë – pra, te një institucion ekzekutiv dhe politik – atëherë mund të krijohen dyshime se këto të dhëna, potencialisht, mund të përdoren edhe politikisht, në raport me persona që kanë peshë politike apo peshë publike”, paralajmëron Shala.
Në sistemet demokratike, ndarja ndërmjet pushtetit gjyqësor dhe atij ekzekutiv konsiderohet thelbësore për të parandaluar abuzimin me informacionet e ndjeshme.
Kundërshtime edhe nga sistemi gjyqësor
Këshilli Gjyqësor i Kosovës, që administron Sistemin e Evidencës Penale, kundërshton po ashtu qasjen e paraparë në draft.
Sipas KGJK-së, qasja e plotë e Ministrisë së Drejtësisë në të dhënat individuale të personave të dënuar, bie ndesh me parimin e ndarjes së pushteteve dhe me legjislacionin në fuqi.
Megjithatë, ky institucion ka shprehur gatishmëri për të bashkëpunuar me Ministrinë e Drejtësisë në hartimin e një dokumenti të përmirësuar, duke ofruar asistencë dhe propozime konkrete.
Komentet e KGJK-së bazohen në një sërë ligjesh vendore dhe standardesh ndërkombëtare që rregullojnë mbrojtjen e të dhënave dhe funksionimin e evidencës penale.
“Komentet që i janë dërguar Ministrisë së Drejtësisë janë të bazuara në dispozitat e Kodit Penal, Kodit të Procedurës Penale, Kodit të Drejtësisë për të Mitur, Ligjin për Sistemin Qendror të Evidencës Penale, Ligjin për KGJK-në dhe Ligjin për Mbrojtjen e të Dhënave Personale, si dhe në praktikat dhe aktet përkatëse ndërkombëtare, të cilat rregullojnë funksionimin e regjistrit shtetëror të evidencës penale”, thuhet në përgjigjen e KGJK-së për Radion Evropa e Lirë.
KGJK-ja është organi kryesor përgjegjës për administrimin e sistemit gjyqësor në Kosovë, përfshirë menaxhimin e të dhënave penale – çka e bën rolin e saj kyç në këtë debat.
Mungesë konsultimesh me autoritetin e privatësisë
Një tjetër shqetësim lidhet me mungesën e konsultimeve me Agjencinë për Informim dhe Privatësi – institucioni kryesor për mbrojtjen e të dhënave personale në Kosovë.
AIP konfirmon se nuk ka qenë e përfshirë në procesin e hartimit të draftit dhe se nuk ka pasur dijeni për të deri në momentin kur është kontaktuar nga Radio Evropa e Lirë.
“Çdo draft që prek përpunimin e të dhënave personale – sidomos të dhëna të ndjeshme – duhet t’i nënshtrohet një vlerësimi të plotë juridik dhe institucional para miratimit”, thekson AIP për Radion Evropa e Lirë.
Në shumë vende evropiane, konsultimi me autoritetet e privatësisë është një hap i detyrueshëm për çdo politikë që prek të dhënat personale.
AIP paralajmëron se të dhënat nga Sistemi i Evidencës Penale kanë ndikim të drejtpërdrejtë në jetën private, dinjitetin dhe reputacionin e qytetarëve, dhe për këtë arsye kërkojnë standarde të larta mbrojtjeje.
Qëndrimi i Avokatit të Popullit
Institucioni i Avokatit të Popullit nuk dha ndonjë vlerësim konkret për draftin, duke theksuar se nuk komenton dokumente që nuk janë në shqyrtim zyrtar prej tij.
However, this institution recalls that every legal and sub-legal act must be in accordance with the Constitution and guarantee the protection of human rights.
The Ombudsman confirms to Radio Free Europe that he was not part of the working group and has not received any official complaints regarding this issue, but adds that he will monitor it going forward.
The draft administrative instruction has not yet been finally approved.
The institutions and organizations that have reacted expect it to be reviewed in its entirety, taking into account the observations raised and harmonizing with the law and international standards./REL
Happening now...
ideas
Blaming Gaz Bardhi for the statutory changes
Nga Namir Lapardhaja
The Statute Review and Berisha's Sinking Boat
Nga Alesia Balliu
top
TRENDING 
services
- POLICE129
- STREET POLICE126
- AMBULANCE112
- FIREFIGHTER128