No longer 'untouchable'

2025-12-29 18:13:22 / EDITORIAL NGA GJERGJ EREBARA

No longer 'untouchable'
February 10 of this year began as an ordinary day, with the Socialists preparing for the May 11 election campaign and the opposition presenting its new discovery, Chris LaCivita, advisor to US President Donald Trump, as a trump card for the elections.

Politician Erion Veliaj, widely seen as a potential heir to Edi Rama's throne, was doing what he was best known for. On multiple television channels and various social media sites, he appeared in a "live broadcast" from a kindergarten in Yzberisht, performing an inauguration and playing with children.

But while Veliaj appeared on a "live broadcast" from Yzberishti, a small number of journalists on the news knew that in fact, Veliaj was not in Yzberishti. He was in his office, where officers from the National Bureau of Investigation communicated the arrest warrant to him.

Veliaj was arrested on charges of creating a scheme to collect bribes against his firms for construction permits and public procurement, "more than once," from at least five businessmen. His arrest was the first in a year in which the Special Prosecution Office set new records in the fight against impunity.

The year is ending with two more major troubles for Prime Minister Edi Rama; the arrest of Belinda Balluku, the country's second most powerful politician, and the crackdown on a structured criminal group in charge of manipulating tenders for the National Agency for the Information Society, AKSHI - an institution subordinate to the prime minister that manages the country's sensitive digital infrastructure.

In parallel with the bringing to justice of two of the country's most powerful politicians in office, successive blows were struck against numerous organized crime structures, often aligned with political and state power structures, and with a struggle, which at times appeared more like a struggle, of political power against justice.

In addition, the country experienced a slide towards the politics of emotions, which seemed to be used as a counterweight to the shock of a political class by corruption scandals.

During 2025, several clashes were noted between political power and the justice system, but the largest occurred in mid-December, following SPAK's request to lift the immunity of Deputy Prime Minister Belinda Balluku.

Since December 16, the Special Prosecution's request for authorization to arrest Balluk has been indefinitely delayed by the majority in the Albanian Parliament. While buying time, Prime Minister Edi Rama has hinted that the socialist majority may oppose SPAK's request by force of cards.

Balluku akuzohet për manipulimin e prokurimeve publike në rendin e qindramiliona eurove. Ajo u akuzua fillimisht se kishte paracaktuar fituesin e tenderit për projektin kontrovers të tunelit të Llogarasë, i cili u ka kushtuar qytetarëve mbi 190 milionë euro, ndërsa procesi i parë i prokurimit, me oferta gati 50 milionë euro më të ulët, ishte anuluar me urdhër të zv/kryeministres.

Gjykata vendosi ta pezullojë nga detyra Ballukun, pasi provat e prokurorëve bënë të ditur përcaktimin e fituesve në projektet e kushtueshme të Unazës së re si dhe për koncesionin e rrugës Thumanë-Kashar.

Përgjatë dy javëve që pasuan, sulmet e Ramës ndaj sistemit të drejtësisë u bënë të përditshme dhe përfunduan me një fitore të pjesshme në Gjykatën Kushtetuese, shumica e anëtarëve të së cilës, miratuan kërkesën e tij për ngrirjen e masës së sigurisë “pezullim nga detyra” që gjykata kishte caktuar për Ballukun.

Përgjatë ditëve që pasuan, Rama sulmoi drejtësinë çdo ditë ndërsa Gjykata Kushtetuese i dha një fitore të pjesshme, dhe me gjasa, shumë të përkohshme, duke pezulluar masën e gjykatës për pezullim dhe duke kaluar pretendimet e Ramës në seancë gjyqësore të caktuar për në janar.

Fitorja e vogël në Gjykatën Kushtetuese nuk e ndihmoi dot kryeministrin, pasi vetëm pak ditë më vonë, më 16 dhjetor, SPAK kreu një goditje tjetër tronditëse: biznesmenët Ergys Agasi dhe Ermal Beqiraj, u shpallën në kërkim, jo thjesht për akuzën tashmë të rëndomtë të manipulimit të prokurimeve publike, por për rrëmbim. Sipas provave të mbledhura nga SPAK, zëvendësdrejtori i Policisë së Tiranës, Erion Ismaili dyshohet se i ka ndihmuar këta të rrëmbejnë një biznesmen tjetër, me qëllim që ky i fundit të tërhiqej nga ankesat për rezultatet e disa tenderave të manipuluar të Agjencisë Kombëtare të Shoqërisë së Informacionit.

Përplasja e mazhorancës ndaj drejtësisë doli gjithashtu në pah në ditët e trazuara që pasuan arrestimin e Veliajt në shkurt të këtij viti.

Mbështetësit e Veliajt, më së shumti, punonjës të bashkisë, rrethuan Gjykatën e Posaçme në mënyrë kërcënuese në ditën kur gjykata shqyrtoi kërkesën e prokurorisë për masë sigurie. Më vonë u mësua se, kur administrata e gjykatës i pati kërkuar masa mbrojtëse Policisë së Shtetit, kjo e fundit kishte dështuar t’i përgjigjej. Mbështetësit e Veliajt mbajtën qëndrim kërcënues ndaj automjeteve të prokurorisë kur këto dolën nga gjykata pas vendimit për masë sigurie arrest me burg për kryebashkiakun.

Nga qelia e paraburgimit, kryebashkiaku ndërmorri një sulm frontal kundër prokurorisë dhe gjykatës, duke cilësuar prokurorin e çështjes si “lunatik” dhe “pervers”. Sulmet e tij nga qelia nuk e ndihmuan shumë por ai mori edhe një akuzë shtesë për përdorim të paautorizuar të një celulari të marrë nga  një roje për të komunikuar me mbështetësit jashtë, në koordinim të fushatës mediatike kundër prokurorëve dhe gjyqtarëve. Nga jashtë burgut kryeministri Edi Rama u vu në vijën e parë, përmes shfrytëzimit të asimetrisë së informacionit të siguruar përmes kontrollit pa pyetje të shumicës dërrmuese të medias, për të ngritur pretendime faktualisht të pabaza, nga pretendimi se “Veliaj është arrestuar pa gjyq”, te sugjerimet se SPAK po sillet si “Sigurimi i Shtetit”.

Pakënaqësitë e Ramës ndaj drejtësisë u shpeshtuan gjatë muajve gusht e shtator, ku gjyqtarë dhe prokurorë u shënjestruan me batuta politike dhe individualisht për shkakun se vendimet e tyre nuk i pëlqenin kryeministrit.

Menjëherë pas fitores së zgjedhjeve përmes praktikave “jo në përputhje me standardet ndërkombëtare”, Rama ndërmorri një sulm sistematik kundër gjyqtarëve dhe prokurorëve, duke sugjeruar se këta të fundit janë “armiku”.

Në mënyrë shumë ironike, Rama theksoi gjatë sulmeve ndaj gjyqtarëve e prokurorëve “të mirën e përbashkët” të cilën supozohej se ai po e mbron ndërsa gjyqtarët dhe prokurorët, po i  kundërvihen.

Gjyqtarët dhe prokurorët iu përgjigjën me ankesa përmes një shoqate që përfaqëson interesat e tyre, ndërsa vëzhguesit vunë re një lloj strategjie mes këtyre sulmeve, me qëllim final, gërryerjen e besimit të qytetarëve te sistemi i drejtësisë më në përgjithësi.

Lufta kundër korrupsionit nga ana e SPAK ishte gjatë këtij viti në brez të gjerë. Ndërsa vëmendja u përqendrua te “peshqit e mëdhenj” si Veliaj dhe  Balluku, një numër i lartë drejtuesish të administratës publike u vunë gjithashtu nën akuza. Ish-presidenti Ilir Meta dhe ish-bashkëshortja e tij Monika Kryemadhi u morën të pandehur për korrupsion në maj. Meta gjendet në burg që nga tetori i vitit të kaluar.

Mirlinda Karçanaj, drejtoresha e AKSHI, u vendos në arrest shtëpie për shkelje të barazisë në tenderë si pjesë e një grupi të strukturuar kriminal, ndërsa Jonaid Myzyri, kryetar i Komisionit të Prokurimit Publik, u mor i pandehur në qershor.

Kryetari i Bashkisë Kolonjë, Erion Isai u mor i pandehur në shtator, ndërsa në qershor, gjashtë zyrtarë të Autoritetit Rrugor Shqiptar u morën të pandehur për një nga tenderët e Unazës së Madhe. Kryetarja e Bashkisë Roskovec, Majlinda Bufi u akuzua nga SPAK se kishte përdorur pushtetin shtetëror për të shantazhuar një votues, mbështetës të opozitës në zgjedhjet e vitit 2023.

The mayor of Rrogozhina, Edison Memolla, was convicted in the first instance of electoral corruption. The decision is not final and Memolla continues to be mayor.

The leak of the court's decision on the security measure against Agas sent a wave of shivers through the general public, including the pro-government media, which found it difficult not to be shocked. According to what has been documented by prosecutors, Agas wiretapped himself and various socialist officials who visited him, incidentally documenting in this way his plan to kidnap a businessman.

The banal language and the ease with which Agasi justified himself in issuing threats against various socialist officials, including Damian Gjiknuri when he was a minister, point to the existence of a parallel state run by organized crime. The file documents how tens of millions of euros escaped from taxpayers' pockets to pass into the pockets of Agasi, who also created a wine collection valued at 1 million euros with this money.

Agas's wine collection, as well as the clothing and jewelry collection of Ajola Xoxa, Veliaj's wife, are the cream of the systemic corruption that has gripped the country for years and which SPAK seems to be hitting at the highest levels, blows that were considered unimaginable a few years ago.

Happening now...

ideas