Lajme flash
The heat is costing Albania millions: 41.5 million Euros for energy, agriculture is being hit and vegetables are becoming more expensive
2026-08-01 15:31:00 / EKONOMI&SOCIALE
In the first months of the year, Albania had energy to sell. In the summer, it is paying 41.5 million euros to import it, at least so far. This turn is not unusual. It has been repeated over the years, as the dependence of domestic energy production on rainfall and hydropower remains high. This time it is happening while the demand for energy is increasing due to high temperatures and tourist influx.
At the same time, storms and hail have damaged agricultural production, while vegetable prices rose by 8.5% in June, right at the peak of the domestic season.
The common denominator is hotter and more unstable weather. El Niño is part of this backdrop, but not a sole explanation for every heat wave, storm, or price spike.
"El Niño affects the global climate, but its impact on the Mediterranean and Albania is not direct," says Anira Gjoni, an expert in the Department of Meteorology at the Institute of Geosciences.
According to her, meteorological conditions in the country are mainly determined by atmospheric systems that develop over the Atlantic, the Mediterranean and Europe, as well as by regional air mass circulation. These systems can amplify, change or attenuate the signal associated with El Niño.
This makes it difficult to separate the effect of the phenomenon from the longer-term trend of climate change. However, the economic impact of above-normal temperatures and increasingly erratic rainfall is becoming more measurable.
Record consumption changes the energy balance
For several weeks in June, temperatures in Albania were 3 to 6 degrees Celsius above the multi-year average. The country was on the fringes of the heat wave that hit Western and Central Europe the hardest, but the anomalies were enough to add pressure on the energy system.
"The increase in temperatures in our country was 3–6 degrees above the multi-year average during the relevant weeks of June," says Gjoni.
She explains that the episodes of high temperatures were favored by the penetration of very warm masses of subtropical origin from North Africa. According to her, these conditions are mainly related to the atmospheric configuration over the Mediterranean and not to a direct influence of El Niño.
Daily energy consumption peaked at around 25,000 megawatt-hours in June, according to the Distribution System Operator. Compared to the same month last year, the increase was 13.9%.
In the first six months of 2026, consumption reached 4.4 million megawatt-hours, up from 4.1 million a year earlier, an increase of about 10%.
Temperaturat e larta dhe shtimi i aktivitetit turistik po rrisin përdorimin e kondicionimit dhe ngarkesën në rrjet. Mbi 1 mijë punonjës janë vendosur në gatishmëri për sezonin veror, ndërsa 136 grupe janë shpërndarë në terren për t’iu përgjigjur defekteve dhe për të shmangur ndërprerjet.
Por kostoja kryesore nuk qëndron vetëm te mirëmbajtja e rrjetit. Korporata Elektroenergjetike Shqiptare ka kontraktuar 331,200 megavat-orë energji për periudhën nga 1 korriku deri më 30 shtator. Çmimi mesatar i ponderuar ishte 125.47 euro për megavat-orë, ndërsa vlera e përgjithshme e kontratës arriti në rreth 41.5 milionë euro.
Vetëm pak muaj më parë, situata ishte e kundërt. Prurjet e larta në kaskadën e Drinit i mundësuan KESH-it të prodhonte më shumë energji sesa kërkonte tregu vendas. Nga janari deri në prill, kompania shiti 456,945 megavat-orë, duke arkëtuar rreth 33.15 milionë euro, përfshirë TVSH-në.
Një goditje e dyfishtë për bujqësinë
Në bujqësi, rreziku nuk lidhet vetëm me thatësirën. Ai vjen edhe nga kalimi i shpejtë prej periudhave pa reshje në stuhi të shkurtra dhe intensive. “Periudhat më të gjata të thata, të ndërprera nga episode të shkurtra me reshje intensive, janë një nga skenarët më të mundshëm”, thotë znj. Gjoni.
Sipas saj, në kushtet e temperaturave më të larta, atmosfera ka aftësi të mbajë më shumë avull uji. Kjo mund të favorizojë reshje të përqendruara në intervale të shkurtra, duke rritur rrezikun e vërshimeve të shpejta dhe të përmbytjeve urbane.
Për muajt korrik dhe gusht, parashikimet nuk tregojnë një prirje të fortë që reshjet të jenë dukshëm mbi ose nën normalen klimatike. Ato pritet të mbeten të pabarabarta në kohë dhe hapësirë, me intervale të thata të ndërprera nga episode lokale.
“Besueshmëria e parashikimeve sezonale është më e lartë për temperaturën sesa për reshjet”, thotë Gjoni.
Ky kombinim është veçanërisht i kushtueshëm për fermerët. Periudhat e nxehta rrisin nevojën për ujitje dhe kostot e prodhimit. Stuhitë mund ta dëmtojnë prodhimin brenda pak minutash, shpesh në prag të korrjes. Në fillim të korrikut, breshëri goditi parcelat me grurë, elb dhe qepë në fushën e Maliqit.
Fermerët raportuan humbje të konsiderueshme dhe, në disa raste, dëmtimin e më shumë se gjysmës së prodhimit. Në zonat e Elbasanit u dëmtuan pemë frutore, vreshta dhe kultura të tjera.
Në Zavalinë, raportimet nga terreni flisnin për dëme të rënda në prodhimin e mollëve, kumbullave dhe rrushit.
Në Kolonjë u prekën vreshtat. Stuhitë sollën humbje edhe në blegtori. Një rrufe vrau 150 krerë bagëti në një fermë në Delvinë, ndërsa në zonën e Maliqit një tjetër goditje vrau rreth 30 dele dhe dhi. Nuk ka ende një bilanc të plotë financiar për këto ngjarje. Megjithatë, për fermat e vogla, humbja e një prodhimi sezonal ose e një tufe bagëtish mund të zhdukë të ardhurat e të gjithë vitit.
Rreziku është më i lartë sepse prodhimi nuk është i siguruar dhe kostoja mbetet te fermeri ose zhvendoset te buxheti publik përmes kërkesave për kompensim në ato raste kur gjykohet e arsyeshme.
Çmimet rriten në kulmin e ofertës
Goditjet mbi prodhimin po ndodhin në një periudhë kur çmimet e perimeve tashmë po shfaqin rritje të fortë. Sipas INSTAT-it, grupi “Perime, zarzavate dhe bishtajore” u shtrenjtua me 8.5% në qershor krahasuar me një vit më parë. Norma ishte pothuajse trefishi i inflacionit mesatar të ushqimeve, prej 3%.
Rritja është e pazakontë për një muaj që përkon me kulmin e prodhimit të shumë kulturave vendase. Në kushte normale, shtimi i ofertës sezonale do të duhej të ulte çmimet. Këtë herë ndodhi e kundërta. Moti nuk është faktori i vetëm.
Eksportet, kostot e transportit, mungesa e fuqisë punëtore, struktura e tregtimit dhe marzhet e ndërmjetësve ndikojnë gjithashtu te çmimi final. Gjithsesi temperaturat e larta, nevoja për më shumë ujitje dhe dëmet nga breshëri krijojnë presion shtesë mbi prodhimin.
I nxehti ndez edhe faturën e zjarreve
Në korrik, AKMC raportoi operacione për përballimin e 16 vatrave të zjarrit të shpërndara në disa qarqe të vendit. Në Shëngjin, më 13 korrik, flakët kërkuan angazhimin e shtatë mjeteve zjarrfikëse, Forcave të Armatosura dhe ndërhyrjen e një helikopteri ushtarak.
Agjencia raportoi edhe operacione në zona të tjera, përfshirë fshatin Klos, duke treguar se rreziku nuk ishte i kufizuar në një vatër të vetme. Nxehtësia e zgjatur dhe tharja e bimësisë e bëjnë zjarrin më të shpejtë, më të kushtueshëm dhe më të vështirë për t’u izoluar.
Në zona turistik kostoja shkon përtej sipërfaqeve të djegura. Ajo prek bizneset, sezonin turistik dhe financat publike, pasi çdo operacion kërkon personel, mjete, karburant dhe, në rastet më të rënda, mbështetje nga ajri dhe kjo është parë qartazi viteve të fundit kur sipërfaqe të mëdha në breg të detit janë përfshirë nga zjarret.
Shkaku fillestar mund të jetë njerëzor, por temperaturat më të larta shumëfishojnë pasojat. Sa më gjatë të zgjasë i nxehti, aq më shumë zjarret kalojnë nga episode sezonale në një rrezik ekonomik të përsëritur ccdo vit.
El Niño nuk është i vetmi shkaktar
“El Niño dhe ndryshimet klimatike janë dy procese të ndryshme që veprojnë njëkohësisht”, thotë Gjoni. El Niño është një fenomen natyror, ciklik dhe i përkohshëm, i cili ndikon te variabiliteti i klimës nga një vit në tjetrin. Ndryshimet klimatike përfaqësojnë një prirje afatgjatë të rritjes së temperaturave, të lidhur kryesisht me shtimin e gazeve serrë në atmosferë.
“Temperaturat e larta që po regjistrohen nuk mund t’i atribuohen vetëm El Niño-s”, thotë ekspertja. “Ai mund ta përforcojë përkohësisht ngrohjen, por vepron mbi një klimë që tashmë po ngrohet.”
Even the forecasts are more certain for temperatures than for precipitation. Temperatures are expected to remain above multi-year averages over the coming months, while there is no clear signal for precipitation whether it will be above or below normal. It may remain uneven in time and territory.
This uncertainty has its costs. Energy companies must secure imports before they know exactly how flows will change. Farmers must invest in irrigation, even though production may be hit by hail later. Municipalities must simultaneously prepare for water shortages, fires, and flash floods.
El Niño may pass. The country's economic exposure to heat and extreme weather will remain. In the end, the bill is not measured only in degrees Celsius. It shows up in millions of euros in energy imports, in lost production in the fields, and in vegetables costing more at the market.
What is El Niño?
El Niño is a natural phenomenon that occurs when the waters of the tropical Pacific become warmer than usual. This warming alters winds and rainfall, affecting the weather in many parts of the world.
In some places it can bring drought and higher temperatures, while in others it can bring heavy rainfall and flooding. In Albania, its impact is usually indirect and blends with the atmospheric conditions of the Mediterranean and Europe./monitor.al
Po ndodh...
Berisha is aging "when he wants to", but the DP is giving up!
Nga Indrit Gjyzeli
ide
The end of the illusion of diplomacy
Nga Sokol Neçaj
The policeman is just the beginning of the crisis outbreak
Nga Red Varaku
TRENDING 
shërbime
- POLICIA129
- POLICIA RRUGORE126
- URGJENCA112
- ZJARRFIKESJA128